Ankara’nın o kendine has, ölçülü ve vakur ritmi yılın büyük bölümünde değişmez sanılır. Resmiyetin gölgesinde ağır ağır akan hayat, gri tonların hâkimiyetinde kendine güvenli bir alan kurar. Oysa Mart ayının son günlerinde bu şehir, neredeyse kimliğini yeniden yazar. Bu yıl 12. edisyonuyla kapılarını açan ArtAnkara Uluslararası Çağdaş Sanat Fuarı, Ankara’nın bastırılmış renklerini, ertelenmiş duygularını ve saklı hikâyelerini gün yüzüne çıkaran güçlü bir hafıza alanına dönüştü.

45 ülkeden 1000’in üzerinde sanatçıyı bir araya getiren bu büyük buluşma, yalnızca bir sanat etkinliği olmanın çok ötesine geçti. Fuar alanında dolaşırken hissedilen şey, eserlerin toplamından daha fazlasıydı. Orada bir “duygu dolaşımı” vardı; zamanın, mekânın ve insanın iç içe geçtiği, görünmeyen ama güçlü bir bağ.

Bu yıl en belirgin kırılma, sanatın değişen doğasında kendini açıkça hissettirdi. Klasik resim ve heykelin zarafeti hâlâ yerli yerindeydi; ancak onların yanında yükselen yeni dil, sanatın yön değiştirdiğini gösteriyordu. Dijital üretimler, yeni medya işleri ve etkileşimli enstalasyonlar, sanatın artık yalnızca bakılan bir nesne olmadığını, içine girilen ve deneyimlenen bir sürece dönüştüğünü ortaya koyuyordu. Sanat, giderek bir sonuç olmaktan çıkıp bir karşılaşmaya dönüşüyor. İzleyici artık pasif bir göz değil; sürecin aktif bir parçası. Belki de bu yüzden sanat hiç olmadığı kadar kapsayıcı, hiç olmadığı kadar çoğul.

Fuarın en etkileyici tarafı ise eserlerden çok, o eserlerin etrafında toplanan insanlardı. Koridorlarda yürürken bir sergiden çok bir toplum kesitiyle karşılaşıyordunuz. Elinde defteriyle notlar alan genç bir öğrenci, torununun elini tutmuş bir sanat izleyicisi, merakla etrafına bakan çocuklar… Herkes aynı mekânda, aynı anda, aynı şeyin etrafında buluşmuştu. Günümüz dünyasında giderek azalan ortak deneyim alanlarının aksine, sanat hâlâ insanları bir araya getirebilen nadir alanlardan biri olduğunu hatırlatıyordu. Aynı tuvalin önünde duran iki yabancı, kısa bir an için aynı duyguda birleşebiliyordu.

Bu yönüyle ArtAnkara Uluslararası Çağdaş Sanat Fuarı, yalnızca bir sanat fuarı değil; aynı zamanda bir toplumsal temas alanı, bir karşılaşma zemini. Ankara’nın yıllardır üzerine yapışan “memur şehri” imajını kıran, kentin kültürel hafızasına yeni katmanlar ekleyen güçlü bir dönüşüm aracı. Bu fuar sayesinde şehir, bürokrasinin ötesinde bir kimlik kazanıyor; yaratıcı, dinamik ve yaşayan bir organizma olduğunu hatırlatıyor.

Öte yandan fuarda dikkat çeken bir diğer unsur da sanatın giderek daha fazla söz söyleyen bir alana dönüşmesi. Çevre krizi, iklim değişikliği, göç, yalnızlık ve kimlik meseleleri birçok eserde kendine yer buluyordu. Sanat artık yalnızca estetik bir arayış değil; aynı zamanda etik bir duruş. İzleyiciyi etkilemekle kalmayan, onu düşünmeye zorlayan, hatta zaman zaman huzursuz eden bir çağrı. Bu da sanatın, çağın vicdanı olma rolünü giderek daha güçlü üstlendiğini gösteriyor.

*

Dün akşam ise bu ülke bambaşka bir duygunun etrafında toplandı. Türkiye Millî Futbol Takımı, tam 22 yıl sonra Dünya Kupası’na gitme başarısını yeniden yakalayarak milyonlara unutulmaz bir gece yaşattı. Bu sadece sportif bir başarı değildi; aynı zamanda kolektif hafızamızda derin bir yere dokunan, geçmişle bugün arasında bir köprü kuran bir andı. Yıllar önce yaşanan o büyük heyecanın ardından geçen uzun zaman, bu başarıyı daha da anlamlı kıldı. Çünkü beklemek, özlemek ve yeniden inanmak… Hepsi bu sevincin içinde saklıydı.

Sokaklara taşan o coşku, balkonlardan yükselen sesler, birbirini tanımayan insanların aynı sevinçte buluşması… Bunlar bize bir şeyi yeniden hatırlattı: Bu ülke hâlâ birlikte sevinebiliyor. Hâlâ aynı anda kalbi hızlanabiliyor. Şimdi önümüzde yeni bir yol var. Sahaya çıkacak olan o takım, sadece bir futbol mücadelesi vermeyecek; aynı zamanda milyonların umudunu, duasını ve inancını taşıyacak.

Biz de buradan, içten ve samimi bir duyguyla söyleyelim:
Yolunuz açık olsun.
22 yıl sonra gelen bu büyük sevinci daha da büyütmeniz dileğiyle…
Bu ülkeye yeniden umut verdiğiniz için teşekkür ederiz.