"CCDC124" Araştırma Projesine TÜSEB’den Destek

Gebze Teknik Üniversitesi (GTÜ) Temel Bilimler Fakültesi Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü'nden Arş. Gör. Ferhat İlbasmış'ın yürütücülüğünü üstlendiği, Doç. Dr. Merve Tuzlakoğlu Öztürk'ün danışmanlığında gerçekleştirilen "Kemoterapi Direncinin Aşılmasında CCDC124'ün Terapötik Hedef Olarak Araştırılması" başlıklı proje, TÜSEB A Grubu Proje Destek Programı Yüksek Lisans Öğrencilerine Yönelik A2 Destek Programı kapsamında desteklenmeye değer bulundu.

Kanser tedavisinin önündeki en büyük engellerden biri, tümör hücrelerinin zamanla kemoterapiye karşı direnç kazanmasıdır. Bu direnç, birçok hastada uygulanan tedavinin etkisini yitirmesine neden olmakta; kemoterapi direnci, kansere bağlı ölümlerin başlıca sebepleri arasında yer almaktadır.

HÜCRELERİN "KALKANI": STRES GRANÜLLERİ

Son yıllardaki araştırmalar, kanser hücrelerinin stres altında "stres granülleri" adı verilen küçük yapılar oluşturarak hayatta kaldığını ortaya koymuştur. Bu yapılar hücreye âdeta bir kalkan görevi görerek kemoterapinin etkisini azaltır. Dolayısıyla bu yapıların oluşumunu engellemek, kanser hücrelerini tedaviye yeniden duyarlı hale getirebilecek umut verici bir yaklaşım olarak öne çıkmaktadır.

Proje, bu süreçte rol oynadığına dair güçlü ipuçları bulunan ancak bugüne kadar bu açıdan hiç araştırılmamış çok işlevli bir RNA-bağlayıcı protein olan CCDC124'ü ilk kez hedef almaktadır. Farklı bilimsel çalışmalarda bu proteinin kanser dokularında aşırı miktarda bulunduğu ve stres granülleriyle ilişkili olduğu ayrı ayrı gösterilmiş; ancak bu bulgular ilk kez bu projeyle bir araya getirilerek deneysel olarak sınanacaktır.

GEN DÜZENLEME TEKNOLOJİSIYLE ÖZGÜN BİR HÜCRE MODELİ

Çalışma kapsamında modern gen düzenleme teknolojisi (CRISPR/Cas9) kullanılarak, bu proteinin işlevini kaybettiği özgün bir hücre modeli geliştirilecektir. Ardından bu kaybın stres granüllerinin oluşumu ile kanser hücrelerinin kemoterapiye verdiği yanıt üzerindeki etkisi sistematik olarak incelenecektir.

Proje, bu yolağı ilk kez deneysel olarak kanıtlayarak CCDC124'ü doğrulanmış bir terapötik hedef olarak dünya literatürüne kazandırmayı amaçlamaktadır. Elde edilecek bulgular ve geliştirilecek hücre modeli; ileride yeni ilaç adaylarının araştırılması ve geliştirilmesi için güçlü bir altyapı oluşturacaktır. Bu altyapının, başta sarkom ve jinekolojik kanserler olmak üzere kemoterapi direncinin ağır klinik yükünü taşıyan kanser türlerinde hedefe yönelik yenilikçi tedavi stratejilerinin geliştirilmesine öncülük etmesi hedeflenmektedir.

Kaynak: