Pankreasın hem sindirim enzimleri üreten hem de kan şekerini düzenleyen vital bir organ olduğunu belirten Prof. Dr. Köse, karın boşluğunun derininde yer alması nedeniyle kanserin erken evrede sinsi ilerlediğini ve sıklıkla başka rahatsızlıklar için yapılan kontrollerde tesadüfen saptandığını ifade etti.
GÖRÜLME RİSKİNİ ARTIRAN FAKTÖRLER VE BELİRTİLER
Sigara kullanımı, ileri yaş, genetik yatkınlık, obezite, kronik pankreatit ve diyabetin risk faktörleri arasında yer aldığını belirten Prof. Dr. Köse, dikkat edilmesi gereken başlıca belirtileri şöyle sıraladı:
- Gözlerde ve ciltte sararma, idrar renginde koyulaşma
- Üst karın bölgesinden sırta yayılan ağrı
- İstem dışı ve hızlı kilo kaybı
- Hazımsızlık, bulantı ve dışkılama alışkanlıklarında değişim
- Yeni başlayan veya aniden kontrolü bozulan diyabet
Tanı sürecinde Bilgisayarlı Tomografi (BT), MR ve Endoskopik Ultrasonografi (EUS) gibi ileri görüntüleme yöntemlerinin yanı sıra gerekli durumlarda biyopsi ve tümör belirteçlerinden (CA 19-9) yararlanıldığı aktarıldı.
TÜMÖRÜN YERLEŞİMİNE GÖRE CERRAHİ YÖNTEMLER
Tedavi planlamasının tümörün evresine ve yerleşimine göre yapıldığını belirten Prof. Dr. Emin Köse, ameliyat tekniklerini açıkladı:
- Pankreas Başı Tümörleri: Whipple ameliyatı ile pankreasın başı, safra yolunun bir kısmı ve onikiparmak bağırsağı çıkarılıyor.
- Gövde ve Kuyruk Tümörleri: Distal pankreatektomi yöntemi uygulanıyor, duruma göre dalak da alınabiliyor.
- Özel Durumlar: Bazen pankreasın tamamının çıkarılması (total pankreatektomi) gerekebiliyor; bu durumda hastaya ömür boyu insülin ve enzim desteği veriliyor. Damar tutulumu olan vakalarda ise öncelikle onkolojik ilaç tedavisine başvurulabiliyor.
ROBOTİK CERRAHİ İLE HIZLI İYİLEŞME VE HASTA KONFORU
Uygun hastalarda tercih edilen robotik ve laparoskopik cerrahinin avantajlarına dikkat çeken Prof. Dr. Köse, daha küçük kesilerle yapılan bu ameliyatların ağrıyı azalttığını, iyileşme sürecini hızlandırdığını ve erken taburculuk sağladığını vurguladı. Dünyada sınırlı sayıda merkezde gerçekleştirilebilen robotik pankreas cerrahisinin Türkiye'de de deneyimli ekiplerce başarıyla uygulandığını belirtti.